شهرستان تکاب از غرب به شهرستان شاهین‌دژ، از شمال غربی به شهرستان هشترود، از شمال شرقی به استان زنجان، از جنوب و جنوب غربی به شهرستان سقز و از طرف جنوب شرقی به شهرستان بیجار محدود است و با سه استان زنجان ، آذربایجان شرقی و کردستان مرز مشترک دارد. مختصات  این شهرستان  به این شرح می‌باشد: طول ۴۷ درجه و ۷ دقیقه ، عرض ۳۶ درجه و ۸ دقیقه و ۳۰ ثانیه ، ارتفاع از سطح دریاهای آزاد ۱۸۴۰ متر و اختلاف ساعت با تهران ۱۷ دقیقه (یعنی ساعت ۸ تکاب ، ساعت ۸ و ۱۷ دقیقه تهران است).

فاصله تکاب با تهران ۵۴۰ کیلومتر می‌باشد. تکاب دارای ۱۰۲ آبادی و یک بخش به نام تخت سلیمان است . تقسیمات کشوری این شهرستان، بنابرآنچه در نتایج آمارگیری سرشماری سال ۱۳90 کل کشور آمده است، بر حسب بخش، شهر، دهستان و روستا به شرح زیر است:

بخش‌ها  :       * بخش مرکزی       * بخش تخت سلیمان

شهرها  :   شهر تکاب

دهستان‌ها  :

– دهستان‌های بخش مرکزی                * دهستان افشار             * دهستان انصار         * دهستان کرفتو

– دهستان‌های بخش تخت سلیمان         * دهستان احمدآباد       * دهستان ساروق        * دهستان چمن

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

به سایت مرجع

www.homatez.com

مراجعه نمایید

 

ثقل

 

2-7-2 ویژگی های جغرافیایی شهرستان تکاب

بر اساس داده هاي آماری تكاب را مي توان در قلمرو آب و هوايي سرد و نیمه خشک قرار داد. اين نوع اقليم با پوشش علف هاي پراكنده و هواي سرد و مرطوب مشخص است. از ساير ويژگي هاي آن، مه بودن هوا در بعضی روزهای سال و متوسط درجه حرارت تابستان بين 24 درجه تا 38 درجه می باشد اين اقليم داراي زمستان هاي خيلي سرد با دوره يخبندان 3تا 4 ماه در سال مي باشد. پر باران ترين فصل بارندگي بهار وكم باران ترين فصل سال تابستان مي باشد. بطوركلي ريزش برف كه يكي از منابع تامين آب منطقه مي باشد از اواخر ابان ماه شروع و تا اوايل بهار ادامه دارد. ميزان بارندگي در ماه آوريل بالاترين و در ماه سپتامبر كمترين ميزان بارندگي را به خود اختصاص داده است بطور كلي ميانگين بارندگي منطقه 250 الي 320 ميليمتر در سال است و ميزان رطوبت نسبي 5/51 درجه مي باشد. حداقل درجه حرارت بين سال هاي آماري 28ـ درجه وحداكثر درجه حرارت 40 درجه ثبت گرديده است.

از نظر گياهان ، درختان زالزاک وحشی و بادام وحشی و از گياهانی که کاربرد داروئی و صنعتی دارند می توان خاکشير ـ کهليک اوتی ـ گل گاوزبان ‍‍‌- شيرين بیات ـ يون ـ بولاغ اوتی ـ بومادران ـ کاسنی ـ شاتره گل ختمی ـ گل بنفشه ـ اويشن  و گون کتيرا را در حواشی این منطقه نام برد. همچنين پوشش گياهی جهت  چرای دام به حد وفور موجود است.

3-7-2 موقعیت طبیعی و تاریخی شهر تکاب

شهر تکاب ، مرکز شهرستان . این شهر در ارتفاع حدود 1840 متری در 270 کیلومتری جنوب شرقی ارومیه (مرکز استان ) قرار دارد و بلندترین نقطة شهری استان به شمار می آید. تپه های موسی تپه سی معروف به تپة کلیمیها در شمال شهر، بیوک تپه در شمال غربی ، بچه میرزا که مرتفع ترین تپه در جنوب غربی است و کوره بلاغ در جنوب شهر واقع شده است .

شهر تکاب از طریق شاهین دژ به میاندوآب و از طریق بیجار ـ قروه (در استان کردستان ) به همدان مرتبط می شود. از آثار شهر، مسجد جامع آن است که بیش از دو قرن قدمت دارد.

موقعیت طبیعی و تاریخی شهر تکاب را باید از زاویه های مختلفی مورد نظر قرار داد. این شهر در دوران پیش از اسلام بر سر بزرگراه های مهمی میان همدان، ارمنستان و آسیای صغیر قرار داشته است .تکاب محل وجود چشمه ها، قنات ها و همچنین شاخه مهم رود سارق می باشد. تکاب به معنای آب باریک وزیرزمینی است که این خود اشاره به آب کم و باریکی است که در آنجا جاری می باشد. همزمان تکاب به صورت اسم مرکب به معنای دره و زیرزمینی است که در بعضی جاها آب را در درون خود فرو برده و در جاهای دیگر آنرا به بیرون فوران داده است. اینجا را شهر شیز، تیکان تپه و پیکان تپه هم گفته اند. در دوره اسلام و مغول نیز توجه زیادی به آبادانی این ناحیه شده است و مورخانی چون طبر ابن الفقیه، ابن خردادبه، یاقوت حموی وحمدالله مستوفی در کتابهای خویش به این ناحیه اشاره کرده اند.

 

وجه تسمیه نام شهرستان” تکاب”

تکاب قبلاْ یکی از بخش های شهرستان مراغه بود که در جنوب خاوری این شهرستان واقع شده بود. آب و هوای آن کوهستانی و معتدل است و از دو دهستان به نام حومه تکاب (نام پیشین آنجا « تیکان تپه » بوده و دارای اهمیت نظامی است) و احمد آباد که شامل 78 آبادی بزرگ و کوچک است تشکیل یافته و قراء مهم آن عبارت بودند از : یلقون آغاج، دورباش، قرخلو، احمدآباد بالا و پایین، برنجه، چراغ تپه، حسن آباد، قزل قشلاق و همپا و در بعضی از نقاط تکاب آبهای معدنی وجود دارد(ماخذ: فرهنگ جغرافیایی ایران ج4).

تکاب زمین آبکند را می گویند و وسط حقیقی دو کوه را نیز گفته اند که دره باشد و زمینی را گویند که از دره و غیر دره که در آن بعضی جا آب فرو رود و از جای دیگر بر آید و بعضی جا خشک باشد و در بعضی جا ایستاده و بعضی جا روان باشد و بعضی جاهای آن سبزو مرغزار بود (برهان) (ناظم الاطباء).

تکاب یا “تک آب ” به معنای آب کم و باریکی است که در زمینی جریان داشته باشد و چون شهر فقط یک رود دارد (رود ساروق)، به این نام خوانده شده است. این شهر تا قبل از 1317ه‍ .ش به سبب وجود خار در تپه های اطراف شهر، «تیکان تپه » (خارتپه ) نامیده می شد، سپس بنا به تصویب فرهنگستان زبان ایران، نام آن به تَکاب تغییر یافت (ماخذ: فرهنگ جغرافیائی آبادیها ، ج 24، ص 85؛ فرهنگستان زبان ایران ، ص 25).